Chào anh em ZolaChat,
Những ngày cuối năm 2023 đang trôi qua thật nhanh. Ngồi nhìn lại một năm vừa rồi, mình tin chắc nhiều bạn ở đây cũng mang trong mình những cảm xúc ngổn ngang giống như mình. 2023 là một năm của những biến động dồn dập: làn sóng sa thải trong ngành công nghệ khiến ai nấy đều thắt lưng buộc bụng, sự xuất hiện ồ ạt của ChatGPT khiến chúng ta vừa hào hứng ứng dụng vào công việc lại vừa thấp thỏm nỗi lo bị thay thế, rồi những phiên livestream bán hàng rầm rộ trên TikTok Shop kích thích ham muốn tiêu dùng bất tận mỗi đêm.
Giữa một guồng quay đầy áp lực và biến động kinh tế như thế, bài học lớn nhất mà mình chiêm nghiệm được trong năm nay không phải là kiếm được thêm bao nhiêu hợp đồng làm việc từ xa, mà là: Làm thế nào để tự cân bằng bản thân, quản lý tốt tài chính và nuôi dưỡng những mối liên kết chân thật với con người quanh mình?
1. Thiết lập lại kỷ luật tài chính trong thời kỳ 'bão giá' và thắt chặt chi tiêu
Đầu năm 2023, chứng kiến bạn bè đồng nghiệp lần lượt nhận thông báo cắt giảm nhân sự, mình nhận ra rằng sự an toàn trong công việc chỉ là tương đối. Kỹ năng sống còn đầu tiên của người trưởng thành không nằm ở việc bạn kiếm được bao nhiêu trong thời hoàng kim, mà là bạn trụ được bao lâu khi giông bão ập tới.
Mình đã thay đổi hoàn toàn cách quản lý ví tiền bằng vài nguyên tắc đơn giản nhưng cực kỳ hiệu quả:
• Quy tắc 72 giờ trước mỗi món đồ không thiết yếu: Trước khi nhấn nút thanh toán trên các sàn thương mại điện tử, mình tự cho mình 3 ngày suy nghĩ. Đến 80% trường hợp sau 3 ngày, cơn thèm muốn sở hữu đã nguội bớt.
• Xây dựng quỹ khẩn cấp tối thiểu 6 tháng sinh hoạt: Số tiền này được gửi vào tài khoản tiết kiệm linh hoạt có kỳ hạn ngắn để vừa có chút lãi, vừa bảo đảm khả năng thanh khoản ngay lập tức khi công việc gặp trục trặc.
• Đơn giản hóa nhu cầu: Thay vì mỗi cuối tuần phải ra quán cà phê sang chảnh làm việc, mình tự pha một ấm trà ngon tại nhà, tận dụng không gian yên tĩnh để đọc sách và học thêm kỹ năng mới.
2. Kỹ năng mềm trong kỷ nguyên AI: Đừng để máy móc làm cùn mòn sự thấu cảm
Năm 2023 đánh dấu bước ngoặt khi AI len lỏi vào từng góc nhỏ của cuộc sống. Mình dùng AI để viết code nhanh hơn, tóm tắt tài liệu, lên dàn ý kế hoạch. Nhưng càng dựa vào màn hình, mình càng cảm thấy bản thân có nguy cơ rơi vào chiếc bẫy cô lập xã hội.
Công nghệ có thể viết ra một bức thư mượt mà, nhưng không thể cho bạn một ánh mắt biết lắng nghe. Nó có thể gợi ý giải pháp, nhưng không thể ôm lấy nỗi buồn của bạn sau một ngày làm việc mệt mỏi. Chính vì thế, kỹ năng quan trọng nhất mà mình cố gắng rèn luyện mỗi ngày chính là sự hiện diện trọn vẹn (mindfulness) trong từng cuộc trò chuyện ngoài đời thực.
"Giữa thời đại mà mọi câu trả lời đều có thể tìm thấy trong vài giây bằng một câu lệnh, thì sự kiên nhẫn để thấu hiểu một con người bằng xương bằng thịt lại trở thành món quà vô giá nhất."
3. Tìm kiếm những kết nối chân thành: Khi thế giới ảo cần nhịp đập thật
Sau những giờ làm việc remote thui thủi bên chiếc laptop, nhu cầu được chia sẻ, được lắng nghe của chúng ta vẫn luôn âm ỉ. Đã có những tối cô đơn, mình lướt qua các diễn đàn, thử tìm đến app nói chuyện với người lạ miễn phí hay dạo một vòng quanh các mạng xã hội chỉ để tìm một ai đó cùng tần số trò chuyện giải tỏa căng thẳng.
Thế nhưng, việc kết bạn trên mạng xã hội thời nay cũng giống như đi đãi cát tìm vàng. Có quá nhiều tài khoản ảo, quá nhiều sự hời hợt và những cuộc trò chuyện chỉ dừng lại ở vài câu xã giao vô thưởng vô phạt. Khi lướt qua mục hẹn hò trên các ứng dụng kết nối, mình nhận ra nhiều người cũng đang mang tâm trạng y hệt: khát khao timnguoiyeu, khát khao một người đồng hành thấu hiểu, nhưng lại ngần ngại mở lòng vì sợ bị phán xét hay tổn thương.
Nhiều bạn từng kể với mình rằng họ thấy nản lòng khi xem những đoạn video hẹn hò được dàn dựng hào nhoáng trên mạng, để rồi khi bước vào thực tế lại thất vọng vì không ai hoàn hảo như trên kịch bản. Nhưng cuộc sống vốn dĩ là những điều không hoàn hảo. Mình học được rằng, muốn nhận lại sự chân thành thì trước hết bản thân phải buông bỏ bớt sự đề phòng và những tiêu chuẩn viển vông.
4. Những thói quen nhỏ giúp lấy lại trạng thái cân bằng mỗi ngày
Để không bị cuốn vào sự kiệt quệ tinh thần (burnout), mình đã duy trì vài thói quen nhỏ sau suốt những tháng vừa qua:
• Digital Detox sau 9 giờ tối: Tắt thông báo công việc, để điện thoại ở chế độ không làm phiền và không mang thiết bị lên giường ngủ.
• Chạy bộ 30 phút mỗi chiều: Không cần chạy quá nhanh hay quá xa, quan trọng là để cơ thể vận động, hít thở khí trời và xả bớt năng lượng tiêu cực tích tụ sau một ngày ngồi lì trước màn hình máy tính.
• Viết nhật ký biết ơn: Mỗi tối ghi lại 3 điều nhỏ nhặt làm mình mỉm cười trong ngày. Đó có thể chỉ là một bữa cơm mẹ nấu ngon, một tin nhắn hỏi thăm từ người bạn cũ, hay đơn giản là hoàn thành xong một dự án khó nhằn.
Lời kết
Năm 2023 sắp khép lại với nhiều thăng trầm, nhưng cũng chính những thử thách của năm nay đã dạy cho chúng ta biết trân trọng những điều giản dị nhất: một sức khỏe dẻo dai, một khoản tài chính an toàn và vài mối quan hệ thật lòng, có thể ngồi cùng nhau uống một tách trà mà không cần nhìn vào màn hình điện thoại.
Còn các bạn thì sao? Năm 2023 vừa qua đã để lại cho anh em bài học gì đáng nhớ nhất trong công việc và cuộc sống? Hãy để lại vài dòng tâm sự phía dưới để chúng mình cùng sẻ chia nhé!
