Chào anh em ZolaChat, một buổi tối bình yên nhé mọi người.Năm 2024 này dường như trôi qua với một tốc độ quá chóng mặt đối với những người làm công nghệ như mình. Sự bùng nổ của các mô hình AI đa phương thức có thể hiểu cả văn bản, hình ảnh lẫn giọng nói đã đẩy nhanh những đợt tái cơ cấu nhân sự khắc nghiệt. Giữa tháng 7 vừa rồi, công ty mình thông báo cắt giảm một phần ba nhân sự. Cầm quyết định trên tay, mình không giận dữ, chỉ thấy một khoảng trống rỗng vô hình. Để trốn chạy cảm giác ngột ngạt ấy, mình quyết định sạc đầy chiếc xe điện, gói ghém vài bộ quần áo tối giản rồi một mình xuôi theo cao tốc về phía biển Hải Phòng trong một chuyến đi không định trước.Chuyến đi chữa lành ấy đã để lại cho mình một câu chuyện ngắn, một lát cắt đời thực mà hôm nay mình muốn trải lòng cùng các bạn.Quán cà phê mộc bên mép sóng Đồ SơnĐó là một buổi chiều muộn tháng 8 gió lộng. Mình tấp xe vào một trạm sạc ven đường bao biển, rồi đi bộ vào một quán cà phê nhỏ lợp mái lá, nép mình dưới rặng phi lao rì rào. Quán vắng tanh, chỉ có tiếng sóng vỗ bờ đá và bản nhạc không lời êm dịu phát ra từ chiếc loa cổ. Ở góc bàn đối diện nhìn ra cửa biển, có một cô gái đang ngồi cặm cụi phác thảo gì đó trên cuốn sổ tay bằng bút chì gỗ, bên cạnh là chiếc máy tính bảng đã tắt ngấm màn hình. Một hình ảnh thật lạ lẫm giữa năm 2024 – cái thời mà người ta quen dùng AI tạo ra hàng tá bức tranh chỉ sau vài giây gõ prompt.Thấy mình loay hoay tìm ổ cắm cho chiếc điện thoại sắp cạn pin, cô gái ngước lên mỉm cười, chỉ tay về phía góc tường:
"Ổ cắm bên đó còn dùng tốt anh ạ, nhưng nếu được, em nghĩ anh nên để chiếc máy nghỉ ngơi cùng gió biển một chút."
Nụ cười hiền và giọng nói trầm ấm mang đậm chất người miền biển ấy bỗng chốc làm tan biến sự cảnh giác thường ngày của một kẻ sống giữa đô thị.Những mảnh ký ức về thời kết nối mộc mạcChúng mình bắt chuyện với nhau rất tự nhiên. Cô tên là An, một họa sĩ đồ họa tự do sinh ra và lớn lên ngay tại đất Cảng. Giống như mình, An cũng vừa trải qua một nốt lặng lớn trong sự nghiệp khi các khách hàng chuyển dịch sang dùng công cụ tạo ảnh tự động. An chọn cách quay về với biển, tìm lại sự thuần khiết của những nét chì thô mộc.Hai kẻ xa lạ, cùng chịu tổn thương từ làn sóng biến động của thời cuộc, ngồi lại bên tách cà phê muối đậm đà. Chúng mình nói về sự vội vã của thời đại số, nơi mọi thứ từ công việc đến tình cảm đều bị chi phối bởi các dòng code và thuật toán phân tích hành vi.An cười, đôi mắt hướng ra đường chân trời:
"Anh có nhớ cái thời chúng mình còn dùng điện thoại cục gạch không? Hồi đó làm gì có những thuật toán quẹt trái, quẹt phải hay các nhóm tìm người yêu tràn ngập trên mạng xã hội như bây giờ. Em nhớ mãi những năm cấp ba, tụi bạn hay rỉ tai nhau dịch vụ ket ban sms trên mấy tờ báo giấy. Mỗi tin nhắn gửi đi tốn mấy trăm đồng, ngồi hồi hộp chờ từng ký tự không dấu phản hồi. Vụng về, chậm rãi mà sao chân thành đến thế."
Mình bật cười, ký ức xưa bỗng ùa về rõ mồn một. Mình kể cho An nghe thời sinh viên hơn mười năm trước, khi mạng internet dial-up còn tậm tạch, lũ con trai cùng phòng ký túc xá thường chuyền tay nhau tờ tạp chí có mục kết bạn bon phuong. Thời ấy, việc gửi một lá thư tay vượt qua hàng trăm cây số chứa đựng biết bao kỳ vọng và trân trọng. Sau này lớn lên, các diễn đàn như tìm bạn bốn phương việt nam ra đời, mở rộng cánh cửa kết nối nhưng dường như người ta lại bắt đầu vội hơn một chút.Thậm chí, mấy cậu bạn thân ở Hà Nội khi biết mình thất nghiệp và lái xe về đây xả hơi, còn trêu đùa trong nhóm chat: "Xuống đó nhớ lên mạng gõ tìm bạn gái hải phòng xem có duyên gặp được cô nào tính tình hào sảng, thẳng thắn không nhé!". Ai ngờ đâu, giữa đời thực, chẳng cần mạng xã hội hay ứng dụng hẹn hò định vị nào dẫn lối, mình lại đang ngồi đối diện với một cô gái Hải Phòng bằng xương bằng thịt, chân chất và sâu sắc đến nao lòng.Khi tâm hồn tìm thấy nhịp đập đồng điệuChúng mình ngồi với nhau từ lúc hoàng hôn buông đỏ ối mặt biển cho đến khi ngọn hải đăng xa xa bắt đầu nhấp nháy sáng. Không ai trong hai đứa buồn chạm vào màn hình cảm ứng. Chúng mình chia sẻ về những điều giản dị:
• Cảm giác thở phào nhẹ nhõm khi học cách buông bỏ một công việc áp lực để làm mới bản thân.
• Niềm vui khi lái chiếc xe điện lướt êm ru qua những rặng phi lao mà không một tiếng ồn động cơ xé toạc không gian.
• Sự bình yên khi tự tay pha một ấm trà, lắng nghe từng hạt mưa rơi bên hiên nhà thay vì dán mắt vào những thông báo nhảy liên tục trên màn hình.
An cho mình xem cuốn sổ tay vẽ những dáng thuyền ngoài khơi, những gương mặt ngư dân rám nắng với nếp nhăn tràn đầy sức sống. Bức tranh không hoàn hảo về mặt tỷ lệ như AI vẽ ra, nhưng nó có linh hồn, có hơi thở của biển cả và tình cảm của người cầm bút.
"Công nghệ có thể vẽ thay em hàng ngàn bức tranh chỉ trong chớp mắt, nhưng nó không thể thay em cảm nhận vị mặn của gió biển hay nỗi cô đơn lúc hoàng hôn xuống."
Câu nói của An như một tia nắng xua tan đám mây mù mịt trong lòng mình suốt mấy tuần qua. Đúng vậy, máy móc có thể tính toán logic, nhưng chỉ có trái tim con người mới biết rung động trước những điều bình dị.Lời kết: Một cái hẹn không số điện thoạiKhi quán chuẩn bị đóng cửa, mình đứng dậy thanh toán. Mình không xin tài khoản mạng xã hội của An, cũng không vội vã đòi số điện thoại. Trước khi chia tay, An xé một trang giấy nhỏ trong cuốn sổ vẽ, viết vội một địa chỉ email mộc mạc và gửi lại cho mình cùng một nụ cười rạng rỡ:
"Nếu lần sau anh lại lái xe về Hải Phòng trốn phố thị, hãy gửi cho em một lá thư nhé. Em sẽ dẫn anh đi ăn bánh đa cua ở một quán vỉa hè chỉ người bản địa mới biết."
Lái xe trở về trong đêm, dọc theo con đường cao tốc thênh thang với những trạm sạc điện sáng đèn ven lối, lòng mình nhẹ bẫng kỳ lạ. Giữa năm 2024 đầy xáo trộn và biến động, khi các mối quan hệ đôi khi bị biến thành những chỉ số đo lường, mình hiểu rằng: Chỉ cần chúng ta can đảm bước ra khỏi màn hình sáng đèn, sự chân thành của cuộc đời thực vẫn luôn kiên nhẫn đợi ta ở một góc biển nào đó.Còn các bạn trên diễn đàn ZolaChat thì sao? Đã bao lâu rồi anh em chưa cho phép mình tắt mạng một ngày để đi tìm một sự kết nối thật sự giữa đời thường? Hãy chia sẻ cùng mình ở phần bình luận bên dưới nhé!