Nhìn lại năm 2020: Những sai lầm xương máu thời mới tập tành dùng mạng xã hội

Chào toàn thể anh em diễn đàn ZolaChat! Những ngày này của năm 2020, chắc hẳn nhiều anh em cũng giống như mình, đang phải ở nhà làm việc trực tuyến qua Zoom hay Google Meet vì tình hình dịch bệnh Covid-19 căng thẳng. Ngồi trước màn hình chiếc laptop chạy Windows 10 cả ngày, tối đến lại cầm chiếc điện thoại Android cày tin tức, tự nhiên mình dạt dào cảm xúc hoài niệm. Mình nhớ lại cái thời xưa cũ, khi mới chập chẫm bước chân vào thế giới mạng xã hội và các nền tảng trò chuyện trực tuyến. Thời đó gà mờ, ngây ngô vô cùng anh em ạ. Lên mạng thì vui thật đấy, mở ra cả một bầu trời kết nối mới lạ, nhưng cũng chính vì thế mà mình đã mắc phải không ít sai lầm dở khóc dở cười, thậm chí là trả giá bằng tiền bạc và sự ân hận. Nhân một buổi tối rảnh rỗi mùa giãn cách 2020, mình xin chia sẻ lại vài "cú ngã" nhớ đời để anh em cùng giải trí và rút kinh nghiệm nhé. 1. Mê mẩn tính năng "tìm gái quanh đây" và cái kết ngã ngửa Năm đó là khoảng giữa những năm 2020, khi Zalo và các ứng dụng OTT mới bắt đầu bùng nổ trên điện thoại thông minh. Một trong những tính năng hot nhất dạo ấy chính là tìm kiếm bạn bè xung quanh vị trí GPS. Hồi đó mới lớn, tính tình còn ngây thơ lắm. Thấy tính năng tìm gái quanh đây hiển thị hàng loạt tài khoản avatar hình đại diện xinh xắn, để khoảng cách chỉ tầm vài trăm mét tới 1-2 km là lòng mình đã xao xuyến. Mình bắt đầu chăm chỉ rải tin nhắn làm quen, nhắn từ sáng tới đêm với hy vọng tìm được "nửa kia" ngay trong khu phố. "Bài học xương máu: 90% các tài khoản avatar hotgirl bán hàng online, tài khoản bot tự động, hoặc nguy hiểm hơn là các đối tượng lừa đảo, dụ dỗ nạp thẻ điện thoại." Mình từng tốn không biết bao nhiêu tiền thẻ cào Viettel, Vina 50k, 100k chỉ vì nghe lời ngon ngọt của một "em gái" quen qua mạng hứa hẹn gặp mặt ở quán cà phê đầu ngõ. Kết quả là khi nạp xong thẻ thì tài khoản đó cũng lặng lẽ khóa chặn mình luôn. Lúc đó vừa tiếc tiền ăn sáng cả tuần, vừa xấu hổ không dám kể với ai. 2. Thức đêm "chat với người lạ trên web" và cái bẫy mạo danh cá nhân Sau cú sốc tìm kiếm quanh đây, mình chuyển hướng sang các nền tảng chat với người lạ trên web - những nơi cho phép nhắn tin giấu danh tính, chỉ cần nhấn nút ngẫu nhiên là hệ thống nối mạng với một người bất kỳ. Thời điểm đó, việc ngồi trước màn hình vi tính gõ bàn phím lạch cạch lúc 1-2 giờ sáng, tâm sự những chuyện thầm kín trên trời dưới đất với một người hoàn toàn vô danh mang lại cảm giác vô cùng kích thích. Nhưng sai lầm lớn nhất của mình là quá tin người. • Công khai địa chỉ nhà, trường học và số điện thoại cá nhân cho người lạ. • Gửi những hình ảnh cá nhân riêng tư mà không hề suy nghĩ về hậu quả bảo mật. • Thường xuyên thức trắng đêm ảnh hưởng trầm trọng đến sức khỏe và việc học tập. Hậu quả là một lần, thông tin cá nhân của mình bị kẻ xấu trên web lưu lại và dùng để đi quấy phá, tung tin đồn vô căn cứ trên các diễn đàn trường. Mình đã phải mất cả tháng trời giải thích với bạn bè và thầy cô, một bài học nhớ đời về việc bảo vệ dữ liệu cá nhân trực tuyến. 3. Kỳ vọng quá đà vào các ứng dụng ghép đôi hẹn hò Cách đây vài năm, khi phong trào dùng ứng dụng hẹn hò bắt đầu rầm rộ, mình cũng hí hửng tải đủ loại ứng dụng về chiếc điện thoại giá rẻ của mình. Mình hào hứng quẹt trái quẹt phải, mong chờ những cú ghép đôi hẹn hò mang tính định mệnh. Dân mạng hay gọi vui Tinder là tin đơ, vì lắm lúc quẹt cả ngày trời không được match nào, hoặc match xong nhắn tin thì đối phương "đơ" luôn không thèm phản hồi. Lúc đó mình chưa hiểu rằng hình ảnh đại diện và dòng tiểu sử (bio) đóng vai trò cực kỳ quan trọng. Mình đăng toàn ảnh chụp mờ tịt, góc chụp dìm hàng rồi giật status triết lý sến súa, bảo sao ai nhìn cũng lướt qua nhanh chóng! Không chỉ riêng mình, ngay cả cô bạn thân của mình khi tò mò tìm kiếm một ứng dụng hẹn hò les uy tín để kết nối cộng đồng cũng dính phải bài học tương tự. Bạn ấy bị hấp dẫn bởi những hồ sơ ảo có hình ảnh sang chảnh, để rồi sau vài tuần trò chuyện thì bị đối phương gài bẫy rủ rê đầu tư tài chính đa cấp. May mắn là mình kịp thời ngăn chặn trước khi bạn ấy chuyển tiền cho kẻ lừa đảo. 4. Xem mạng xã hội là nơi trút xả mọi cảm xúc tiêu cực Có một thời gian, hễ gặp chuyện bất mãn ngoài đời – từ việc đi học bị điểm kém, giận dỗi cha mẹ đến việc cãi nhau với đồng nghiệp – mình đều đưa lên Facebook cá nhân dưới dạng các dòng trạng thái cay cú. Mình nghĩ đơn giản đó là "nhật ký online". Nhưng mình đã nhầm lớn. Mạng xã hội có tính lưu trữ và lan truyền rất mạnh. Những dòng trạng thái bốc đồng đó không giải quyết được vấn đề mà chỉ làm hình ảnh của mình trở nên xấu đi trong mắt mọi người. Sau này khi đi xin việc, nhà tuyển dụng soi lại lịch sử trang cá nhân, mình mới giật mình vội vã dùng tính năng ẩn bài viết.

Mẹo nhỏ năm 2020: Hãy tận dụng tính năng 'Nhật ký hoạt động' (Activity Log) trên Facebook để xóa hoặc ẩn toàn bộ các bài viết xàm xí từ thời trẻ dại!

Lời kết cho anh em ZolaChat Trải qua nhiều năm gắn bó với không gian mạng, đến năm 2020 này, khi nhìn lại chặng đường đã qua, mình nhận ra rằng không gian ảo tuy mang lại vô vàn tiện ích nhưng cũng chứa đựng không ít cạm bẫy. Nhất là trong mùa dịch này, khi thời gian chúng ta online nhiều hơn bao giờ hết, việc giữ một đầu óc tỉnh táo là điều cực kỳ quan trọng. Một số lời khuyên chân thành mình muốn gửi tới anh em trẻ tuổi trên diễn đàn: • Bảo mật tuyệt đối thông tin cá nhân: Không cung cấp số CMND, địa chỉ nhà, số tài khoản ngân hàng cho bất kỳ ai trên mạng. • Cảnh giác với các mối quan hệ ảo: Dù là ứng dụng hẹn hò hay chat người lạ, luôn giữ sự nghi ngờ hợp lý trước khi đặt niềm tin. • Suy nghĩ kỹ trước khi đăng tải: Đừng biến trang cá nhân thành nơi xả rác cảm xúc tiêu cực. Anh em trên ZolaChat thì sao? Ngày mới tham gia mạng xã hội hay các app trò chuyện, anh em đã từng mắc phải sai lầm ngớ ngẩn nào chưa? Cùng bình luận bên dưới chia sẻ cho xôm xả mùa giãn cách này nhé!