Nhìn lại thời mới tập tành kết bạn online: Những sai lầm và bài học cho anh em

Chào toàn thể anh em trên ZolaChat! Năm 2021 này có lẽ là một năm vô cùng đặc biệt với tất cả chúng ta. Sau những đợt giãn cách dài hơi, công việc chuyển sang làm việc online tại nhà, nhu cầu lên mạng tìm kiếm bạn bè, giao lưu trò chuyện của mọi người tăng vọt. Tối tối đi làm về hoặc xong buổi họp Zoom, mình lại bật máy tính lên lướt diễn đàn, trò chuyện cùng anh em. Thấy nhiều bạn trẻ mới gia nhập cộng đồng trực tuyến dạo này rôm rả quá, tự nhiên mình lại nhớ về thời điểm bản thân mới bắt đầu bước chân vào thế giới mạng xã hội vài năm trước. Thời ấy công nghệ chưa phát triển vượt bậc như năm 2021, nhưng cái sự tò mò của một đứa mới tập tành kết bạn online thì ở thời nào cũng giống nhau. Hồi đó mình ngây thơ lắm, mắc không biết bao nhiêu sai lầm dở khóc dở cười, thậm chí có lần còn tiền mất tật mang. Hôm nay nhân một tối rảnh rỗi, mình xin chia sẻ lại những sai lầm "nhớ đời" đó để anh em cùng giải trí và rút kinh nghiệm nhé! 1. Ham vui bấm vào các hội nhóm trôi nổi và ứng dụng lạ Thời mới dùng smartphone, thấy cái gì lạ trên mạng là mình tò mò bấm vào ngay. Lúc đó, các ứng dụng OTT và mạng xã hội bắt đầu bùng nổ. Chỉ cần lên mạng gõ tìm kiếm ứng dụng chat với người lạ miễn phí là có hàng chục cái tên hiện ra. Mình tải đủ loại ứng dụng về máy, cài đặt mà chẳng buồn đọc điều khoản quyền truy cập. Chưa dừng lại ở đó, mình còn rất hay tham gia vào các hội nhóm công khai được chia sẻ tràn lan trên các trang tin. Thấy bạn bè quăng link mời vào nhóm zalo gái lạng sơn hay mấy hội nhóm đồng hương, nhóm hẹn hò giao lưu là mình bấm gia nhập ngay mà không suy nghĩ. Kết quả là gì anh em biết không? 90% các nhóm đó đều là nhóm rác, toàn bot tự động rải link lừa đảo, cờ bạc trực tuyến hoặc quảng cáo sản phẩm trôi nổi. Máy điện thoại của mình đợt đó liên tục bị giật lag và nhảy quảng cáo độc hại chỉ vì sự thiếu hiểu biết này. 2. Dễ dàng sập bẫy tin nhắn rác và lời chào mời "ảo" Một sai lầm nghiêm trọng khác của mình là sự ngây thơ trước các tin nhắn dụ dỗ. Hồi đó hệ thống lọc tin nhắn rác chưa thông minh như bây giờ. Rất nhiều tài khoản ảo tự động gửi tin nhắn với các tiêu đề nhạy cảm như tim gai qua dem hay "tìm bạn tâm sự kín đáo" kèm theo một đường link rút gọn. "Lúc đó mình còn gà mờ, tưởng thật nên bấm thử vào đường link đó để xem thế nào. Vừa bấm vào thì web yêu cầu nhập số điện thoại và mã OTP để xác thực thành viên. Mình ngây thơ nhập luôn! Ngay lập tức tài khoản điện thoại bị trừ sạch 50.000đ phí dịch vụ ngầm, còn số điện thoại thì rơi vào danh sách đen của dân telesale." Sau đợt đó, mỗi ngày mình nhận không dưới 10 cuộc gọi lừa đảo, từ mời chào chứng khoán cho đến vay tiền nhanh. Đó thực sự là một bài học đắt giá về việc bảo mật thông tin cá nhân trên môi trường internet. 3. Đặt quá nhiều kỳ vọng vào các mối quan hệ ảo Có một thời gian, mình tham gia một chương trình kết bạn trên một diễn đàn thanh niên. Ở đó, mình quen một cô bạn qua mạng, giới thiệu là gái tây ninh, đang học tập tại TP.HCM. Cả hai nói chuyện rất hợp cạ, từ chuyện học hành, sở thích âm nhạc đến những dự định tương lai. Ngày nào hai đứa cũng nhắn tin từ sáng đến 2-3 giờ đêm, chia sẻ đủ thứ chuyện trên đời. Mình đã mơ mộng rất nhiều về mối quan hệ này. Nhưng đến khi mình ngỏ ý muốn gọi video call hoặc hẹn gặp mặt trực tiếp ở ngoài đời (đợt đầu năm 2020 trước khi có dịch), thì bạn ấy liên tục né tránh và lấy lý do. Sau này mình mới phát hiện ra, hình ảnh tài khoản đó dùng hoàn toàn là ảnh lấy từ một hotgirl trên mạng, còn người trò chuyện với mình bấy lâu nay thậm chí còn không phải là nữ! Cảm giác lúc đó hụt hẫng và hụt hẫng vô cùng anh em ạ. Tình cảm trên mạng không phải là xấu, nhưng nếu chúng ta quá ngây thơ và không biết xác minh thì người chịu tổn thương luôn là chính mình. 4. Công khai quá nhiều thông tin cá nhân lên trang cá nhân Ngày mới chơi mạng xã hội, mình có thói quen đi đâu, làm gì, ăn gì cũng check-in. Đang ở quán cà phê nào, đi du lịch đâu cũng đăng lên public cho tất cả mọi người cùng xem. Thậm chí có lần bán lại cái tai nghe cũ, mình đăng luôn số điện thoại và địa chỉ nhà riêng lên bài viết công khai. Hậu quả là thông tin của mình bị kẻ xấu thu thập. Có đợt gia đình mình nhận được tin nhắn mạo danh thông báo mình gặp tai nạn ở trường để lừa chuyển tiền. may mắn là bố mẹ mình cảnh giác gọi lại kiểm tra nên không bị mất tiền. Từ đó về sau, mình phải rà soát lại toàn bộ cài đặt quyền riêng tư trên mọi nền tảng. Bài học kinh nghiệm mình rút ra cho anh em trong năm 2021: Sau nhiều năm "chinh chiến" trên mạng và đúc kết qua đợt dịch 2020-2021 vừa rồi, mình có vài lời khuyên chân thành gửi tới các bạn mới gia nhập ZolaChat cũng như các không gian mạng khác: • Tuyệt đối không click vào đường link lạ: Dù tiêu đề có giật gân hay hấp dẫn đến đâu, hãy luôn giữ đôi tay tỉnh táo. • Bảo vệ thông tin cá nhân: Không công khai số điện thoại, địa chỉ nhà, số CMND/CCCD hay thông tin tài khoản ngân hàng, ví điện tử lên mạng xã hội. • Cảnh giác với các cuộc hẹn/lời mời từ người lạ: Khi tham gia bất kỳ ứng dụng hay hội nhóm giao lưu nào, hãy giữ khoảng cách an toàn cho đến khi xác minh được danh tính đối phương. • Sử dụng các công cụ bảo mật: Hãy bật bảo mật 2 lớp (2FA) cho tất cả tài khoản mạng xã hội và email của bạn ngay hôm nay. Năm 2021 này, khi đời sống thực và đời sống số ngày càng hòa làm một, việc trang bị kỹ năng an toàn mạng lại càng quan trọng hơn bao giờ hết. Đừng để những phút lơ đễnh khiến bạn phải trả giá bằng tiền bạc hay sự an toàn của bản thân. Bài viết cũng dài rồi, cảm ơn anh em đã kiên nhẫn đọc hết tâm sự của mình. Còn anh em ZolaChat thì sao? Hồi mới tập tành lên mạng, anh em từng mắc phải sai lầm "dở khóc dở cười" nào không? Cùng chia sẻ bên dưới để anh em mình cùng bàn luận nhé!