Chào anh em ZolaChat, Những tháng ngày của năm 2023 trôi qua dường như có phần dồn dập hơn mọi năm. Từ sáng mở mắt ra đã thấy bảng tin ngập tràn tin tức về ChatGPT, các trào lưu bùng nổ trên TikTok Shop, cho đến những trăn trở về công việc giữa giai đoạn kinh tế phục hồi đầy thách thức. Với một gã vừa làm việc linh hoạt (hybrid work), vừa mê chuyện bếp núc như mình, năm 2023 này còn ghi dấu bởi những cơn sốt ẩm thực kỳ lạ: từ gỏi gà măng cụt, trà mãng cầu cho tới ly cà phê muối len lỏi khắp từng con hẻm từ Sài Gòn ra Hà Nội. Nhưng sau tất cả những xô bồ “bắt trend”, điều gì thật sự ở lại trong ký ức vị giác và sưởi ấm tâm hồn chúng ta? "Ẩm thực không đơn thuần là món ăn đưa vào miệng, mà là chiếc mỏ neo giữ ta thăng bằng giữa những biến động không ngừng của đời sống hiện đại." 1. Những cơn sốt ẩm thực 2023 và hoài niệm quán xá thời xưa Chưa năm nào mà vòng xoay xu hướng đồ ăn, thức uống lại diễn ra chóng mặt như năm nay. Chỉ sau một đêm thức dậy, người ta thấy dòng người xếp hàng dài chờ mua từng ly trà mãng cầu hay lùng sục từng quả măng cụt xanh. Rồi đến cà phê muối – món thức uống dung dị của xứ Huế bỗng chốc trở thành "ngôi sao" trên khắp vỉa hè phố thị, từ xe đẩy lề đường cho tới quán xá máy lạnh sang trọng. Nhìn cảnh tượng ấy, mình bất giác bật cười nhớ lại những năm tháng cũ. Hồi đó làm gì có video ngắn chục giây hay thuật toán phân phối xu hướng. Anh em 8x, 9x đời đầu muốn tìm một quán ăn vặt ngon, một quán phở gia truyền khuất trong ngõ sâu thì toàn rỉ tai nhau qua từng diễn đàn hoặc các trang wap chat online mộc mạc. Ngày đó lướt mạng chậm rì trên mấy chiếc điện thoại phím bấm, ghé vào wap chat gaubong hay trao đổi kinh nghiệm quán xá trên chimbuom us bằng trình duyệt Opera Mini, vậy mà thông tin món nào ra món đó, ai mách quán nào là chuẩn vị quán nấy. Thời ấy, một lời gợi ý trên web chat se có khi thành lý do để cả nhóm bạn lóc cóc đạp xe cả chục cây số đi ăn bát chè trôi tàu hay đĩa bánh cuốn nóng. Còn hôm nay, chỉ cần mở một app chat online bất kỳ là hàng tá đường dẫn quán xá hiện ra, đồ ăn ship tới tận cửa chỉ sau nửa giờ, nhưng cái cảm giác hồi hộp, mong chờ lại vơi đi ít nhiều. 2. Tự pha một ly cà phê muối chuẩn vị tại góc làm việc Giữa những ngày làm việc từ xa (remote work) trong căn phòng trọ nhỏ, mình chọn cách không ra ngoài chen chúc xếp hàng, mà tự tay pha cho mình một ly cà phê muối. Vừa tiết kiệm chi phí trong bối cảnh thắt chặt chi tiêu năm 2023, vừa là một khoảng lặng quý giá để tái tạo năng lượng sáng tạo. Nếu anh em cũng muốn thử tự làm tại nhà, mình xin chia sẻ công thức cân bằng nhất mà mình đã đúc kết qua hàng chục lần thử nghiệm: • Cốt cà phê đậm đà: Dùng 20g - 25g bột cà phê Robusta nguyên chất pha phin truyền thống. Ủ với khoảng 30ml nước sôi trong 2 phút rồi mới châm tiếp 50ml nước sôi để chiết xuất được lớp nước cốt sánh đặc, thơm nồng. • Lớp kem béo mặn hoàn hảo: Dùng 50ml kem béo thực vật (hoặc whipping cream) kết hợp cùng 20ml sữa đặc và một nhúm muối hồng Himalaya (khoảng 1g). Dùng cây đánh bọt cầm tay đánh nhẹ đến khi hỗn hợp bông sệt vừa phải, không đánh quá cứng. • Thưởng thức: Rót một lớp sữa đặc mỏng dưới đáy ly, thêm đá viên, rót cà phê phin vào và nhẹ nhàng phủ lớp kem muối bồng bềnh lên trên cùng. Vị đắng đậm của cà phê hòa quyện cùng vị ngọt dịu và cái mằn mặn êm ái của kem muối sẽ đánh thức toàn bộ giác quan. Uống một ngụm, bao nhiêu áp lực số liệu, báo cáo hay những tin tức biến động kinh tế ngoài kia dường như tạm dừng lại sau cánh cửa. 3. Gian bếp nhỏ – Nơi chữa lành sau những giờ 'bội thực số' Năm 2023, khi ai cũng nói về năng suất lao động vượt bậc nhờ các công cụ trí tuệ nhân tạo, mình lại nhận ra con người dễ kiệt sức hơn bao giờ hết. Ngồi trước màn hình máy tính 10 đến 12 tiếng mỗi ngày, tiếp nhận hàng triệu bit thông tin khiến đầu óc luôn trong trạng thái quá tải. Đó là lý do vì sao cứ tầm 6 giờ chiều, mình gập chiếc laptop lại, rời xa các thông báo nhóm chat để bước vào gian bếp. Tiếng dao thớt lách cách, mùi hành phi thơm lừng trên chảo dầu, tiếng nước sôi sùng sục của nồi canh chua cá lóc... tất cả những thanh âm và mùi hương chân thật ấy có sức mạnh chữa lành kỳ diệu mà không một phần mềm hiện đại nào mang lại được. Nấu ăn cho bản thân hay nấu cho người thân yêu là cách tuyệt vời nhất để thực hành tỉnh thức. Bạn phải tập trung vào từng lát cắt, nêm nếm từng thìa nước mắm, quan sát màu sắc của rau củ chín tới. Khi bữa cơm nóng hổi được dọn ra mâm, gắp một miếng cá kho đượm vị gừng tiêu, cắn một miếng cà pháo giòn tan, ta mới thấy cuộc sống này dù có khó khăn, biến chuyển ra sao thì sự ấm áp của một bữa cơm nhà vẫn là điều quý giá và bền vững nhất. 4. Kết nối thật từ những món ăn bình dị Công nghệ năm 2023 giúp chúng ta liên lạc xuyên lục địa trong chớp mắt, nhưng đôi khi lại tạo ra những khoảng cách vô hình giữa những người ngồi chung một bàn. Đã bao lần bạn đi ăn cùng bạn bè mà mỗi người lại cắm cúi vào một chiếc điện thoại màn hình gập mới cóng để lướt mạng xã hội? Cuối tuần rồi, thay vì rủ nhau ra những quán cà phê check-in ồn ào, mình đã mời vài người bạn thân – những người đồng nghiệp cùng vượt qua đợt tái cấu trúc công ty vừa rồi – về nhà. Bữa cơm chỉ có đĩa thịt luộc chấm mắm tôm, đĩa rau muống xào tỏi và bát canh cua đồng. Không ai bận tâm đến thông báo công việc, tụi mình ngồi ôn lại những câu chuyện từ thời còn mày mò kết bạn qua mạng, chuyện nghề, chuyện đời và những dự định cho năm tới. Hơi ấm của món ăn đã thực sự kéo mọi người xích lại gần nhau, chân thành và không chút khoảng cách. "Món ăn ngon nhất không nằm ở giá tiền hay sự đắt đỏ của nguyên liệu, mà nằm ở tâm thế của người nấu và sự chân thành của những người cùng ngồi chung mâm cơm." Khép lại năm 2023 với nhiều nốt thăng trầm, mình nhận ra việc biết chăm chút cho bữa ăn mỗi ngày chính là biểu hiện rõ ràng nhất của tình yêu thương bản thân. Dù ngoài kia thế giới có phát triển nhanh đến đâu, hãy giữ cho mình một góc bếp luôn đỏ lửa và một tách cà phê thơm vào mỗi sớm mai. Còn anh em ZolaChat thì sao? Món ăn hay thức uống nào đã đồng hành và giúp bạn vượt qua những ngày làm việc căng thẳng trong năm 2023 này? Hãy cùng chia sẻ công thức hoặc quán ruột của bạn ở bên dưới nhé!