Chào anh em ZolaChat, một buổi tối muộn tháng 11 năm 2023.
Mình viết những dòng này khi vừa gập chiếc laptop công ty lại sau một ngày làm việc hybrid tại nhà. Ngoài trời se lạnh, tiếng còi xe dưới phố thưa dần, chỉ còn ánh đèn bàn vàng vọt hắt lên cuốn sổ tay chi tiêu mà mình vừa cộng trừ những con số không mấy dư dả. Cách đây nửa tiếng, mẹ vừa gọi điện từ quê lên, câu chuyện vẫn xoay quanh mấy lời giục giã muôn thuở: "Cuối năm rồi, tính chuyện lập gia đình đi con, bạn bè cùng lứa ở quê con bồng con bế hết rồi".
Buông điện thoại xuống, bỗng dưng mình thấy một cảm giác hụt hẫng đến lạ kỳ. Năm 2023 này, dường như người trẻ chúng ta phải đối mặt với quá nhiều ngã rẽ và biến động cùng một lúc.
1. Một năm đầy biến số: Từ bão sa thải đến cơn sốt trí tuệ nhân tạo
Chưa có năm nào mà mình cảm nhận rõ áp lực sinh tồn nơi công sở như năm 2023. Những đợt cắt giảm nhân sự liên tiếp từ các tập đoàn công nghệ lớn lan rộng khắp nơi. Bạn bè xung quanh mình – những người từng có mức lương đáng mơ ước – bỗng chốc nhận email thông báo cho nghỉ việc chỉ trong một buổi sáng. Kinh tế phục hồi chậm chạp sau đại dịch, chi tiêu ai cũng phải thắt lưng buộc bụng, ngay cả việc lướt xem livestream săn đồ giảm giá trên TikTok Shop cũng phải đắn đo từng đồng.
Đã vậy, sự bùng nổ của ChatGPT và AI tạo sinh từ đầu năm đến nay tạo nên một làn sóng vừa hào hứng vừa hoang mang tột độ. Mình vừa tận dụng AI để viết email, tối ưu quy trình làm việc, nhưng thẳm sâu bên trong vẫn là nỗi lo mơ hồ: Liệu vài năm nữa, vị trí của mình có bị thay thế hoàn toàn? Mô hình làm việc hybrid cho phép mình không phải chen chúc ngoài đường, nhưng chiếc màn hình phẳng lì vô tình dựng lên một bức tường vô hình, biến những cuộc trò chuyện đồng nghiệp thành chuỗi tin nhắn việc ai nấy làm.
2. Chuyện tình cảm thời số hóa: Nhiều lựa chọn nhưng thiếu vắng sự kết nối
Khi công việc đã vắt kiệt năng lượng, nhu cầu tìm kiếm một người đồng hành lại trỗi dậy mạnh mẽ hơn bao giờ hết. Thế nhưng, làm sao để tìm được một nửa yêu thương giữa nhịp sống vội vã này?
Mình chợt nhớ về ký ức tuổi thơ những năm 2023, khi lật giở những tờ báo giấy của anh chị, phía cuối trang luôn có một góc nhỏ mộc mạc gọi là mục tìm bạn bốn phương hay mục kết bạn bốn phương. Thời đó, người ta viết cho nhau vài ba dòng giới thiệu ngắn ngủi kèm địa chỉ hòm thư, gửi đi một lá thư tay rồi kiên nhẫn chờ đợi cả tháng trời để nhận lại hồi âm. Sự chậm rãi ấy lại gói ghém biết bao nhiêu chân thành và rung động thật lòng.
Còn bây giờ thì sao? Chỉ cần một cú chạm tay trên màn hình cảm ứng, vô số gợi ý về ứng dụng tìm bạn đời hiện ra. Hàng trăm profile bóng bẩy, những bức ảnh được chỉnh sửa lung linh qua filter, những dòng bio hài hước được mài giũa kỹ lưỡng. Chúng ta có quá nhiều cách kiếm bạn mới chỉ sau vài thao tác quẹt trái, quẹt phải.
Thế nhưng, việc tìm kiếm người yêu trên mạng trong năm 2023 này dường như lại trở thành một bài toán mệt mỏi:
• Những cuộc trò chuyện mở đầu hào hứng nhưng nhanh chóng rơi vào im lặng sau vài ngày xã giao nhạt nhẽo.
• Nỗi sợ bị từ chối, sợ va phải những hồ sơ ảo, những lời mời gọi đầu tư tài chính mạo danh hay các bẫy tình cảm được giăng sẵn.
• Tâm lý "đứng núi này trông núi nọ", luôn nghĩ rằng chỉ cần quẹt thêm một chút nữa sẽ tìm thấy ai đó hoàn hảo hơn, để rồi cuối cùng chẳng thể neo lại cùng ai.
"Công nghệ cho chúng ta khả năng kết nối không giới hạn với cả thế giới trong tích tắc, nhưng lại vô tình lấy đi của chúng ta sự nhẫn nại để lắng nghe và thấu hiểu một con người bằng xương bằng thịt."
3. Học cách hòa giải với sự cô đơn và trân trọng hiện tại
Có những tối cuối tuần, ngồi trong căn phòng trọ nhỏ, mình từng tự hỏi: "Phải chăng mình đang bị tụt lại phía sau?". Sự nghiệp chưa có thành tựu rực rỡ, tài khoản tiết kiệm vơi đi vì những tháng ngày bấp bênh, chuyện tình cảm vẫn là một trang giấy trắng xóa.
Nhưng rồi, sau những đêm trăn trở, mình nhận ra rằng năm 2023 không phải là năm để chúng ta vội vã phán xét bản thân, mà là năm để rèn luyện sức bền tâm lý. Áp lực xã hội và kỳ vọng của gia đình là điều khó tránh khỏi, nhưng nếu chỉ vì sợ cô đơn hay sợ lời dị nghị mà vội vàng lao vào một mối quan hệ chắp vá, cái giá phải trả sẽ là sự tổn thương sâu sắc hơn.
Thay vì mải miết đi tìm những mảnh ghép xa vời, mình bắt đầu thay đổi từ những điều giản dị:
• Dành thời gian rèn luyện sức khỏe, tập nấu một bữa ăn nóng hổi thay vì gọi đồ ăn nhanh qua app mỗi ngày.
• Chủ động hẹn một người bạn cũ cà phê cuối tuần, ngồi nghe nhau kể về những khó khăn thực tế thay vì chỉ thả tim dạo qua mạng xã hội.
• Học thêm kỹ năng mới, làm quen với các công cụ số không phải để cạnh tranh mù quáng mà để nâng cao giá trị bản thân.
Trước khi mong mỏi tìm được một người bạn đời thấu hiểu, có lẽ chúng ta cần phải học cách làm bạn với chính mình, chấp nhận những vết xước và sự chưa hoàn hảo của bản thân giữa một thời đại quá nhiều biến chuyển.
Lời kết
Năm 2023 sắp khép lại. Dù ngoài kia kinh tế vẫn còn nhiều thách thức, làn sóng công nghệ vẫn đang thay đổi thế giới từng ngày, mình tin rằng những giá trị nguyên bản của con người – sự chân thành, lòng trắc ẩn và sự kiên trì – sẽ không bao giờ lỗi thời.
Gửi những anh em ZolaChat cũng đang ở độ tuổi đôi mươi, ba mươi với những ngổn ngang tương tự: Đừng quá sốt ruột. Mỗi người chúng ta đều có một múi giờ phát triển riêng biệt. Cứ chăm chỉ vun vén cho bản thân, mở lòng một cách tỉnh táo, rồi điều bình dị và tốt đẹp sẽ đến đúng lúc.
Còn bạn thì sao? Năm 2023 này của bạn đang trôi qua như thế nào? Có lúc nào bạn cảm thấy chông chênh trước áp lực công việc và chuyện tình cảm giống mình không? Hãy chia sẻ cùng mình ở phần bình luận bên dưới nhé!