Nhật Ký Cuối Năm 2023: Giữa Bão Sa Thải, AI Và Nỗi Lạc Lõng Của Tuổi 27

Một buổi tối muộn tháng 11 năm 2023, mưa Sài Gòn rả rích táp vào khung cửa sổ kính. Mình vừa gập chiếc điện thoại lại sau cả tiếng đồng hồ mải mê lướt những video livestream dồn dập trên TikTok Shop, rồi lại ngẩn ngơ nhìn vào dòng thông báo cắt giảm nhân sự từ một tập đoàn công nghệ lớn gửi đến hòm mail của người bạn thân. Năm 2023 trôi qua như một cơn lốc. Chưa bao giờ mình thấy nhịp sống vừa gấp gáp, vừa mang lại cảm giác chông chênh đến thế. Hôm nay, ngồi lại đây với anh em ZolaChat, mình muốn viết ra vài dòng nhật ký vụn vặt về những trăn trở của một người trẻ đang học cách tồn tại giữa kỷ nguyên số đầy xáo động này. 1. Những ngày làm việc hybrid và sự cô đơn vô hình Từ đầu năm nay, công ty mình chính thức áp dụng mô hình làm việc kết hợp (hybrid working). Ba ngày lên văn phòng, hai ngày ngồi nhà. Ban đầu, ai cũng hào hứng vì tiết kiệm được thời gian kẹt xe, tha hồ vừa bật máy tính vừa nhâm nhi cà phê sáng. Nhưng càng về cuối năm, khi áp lực KPI đè nặng cùng làn sóng suy thoái kinh tế bao trùm, căn phòng trọ 25 mét vuông bỗng trở nên ngột ngạt lạ kỳ. Có những ngày, người duy nhất mình trò chuyện trong suốt 10 tiếng đồng hồ lại chính là... ChatGPT. Đặt lệnh prompt để sửa lỗi đoạn mã, nhờ AI viết dàn ý cho bài thuyết trình, kiểm tra số liệu tài chính. Công việc xong nhanh hơn, hiệu quả hơn, nhưng cảm giác trống rỗng lại lớn dần lên. Mình nhận ra máy móc có thể trả lời mọi câu hỏi logic, nhưng không thể xoa dịu tiếng thở dài của một người trẻ sau một ngày nhìn chằm chằm vào màn hình phẳng. "Năm 2023 dạy cho mình một bài học cay đắng: Khi công nghệ giúp chúng ta kết nối với cả thế giới trong tích tắc, thì việc tìm một người thực sự lắng nghe mình lại trở nên xa xỉ hơn bao giờ hết." 2. Vòng xoáy tìm kiếm kết nối: Càng quẹt màn hình, lòng càng lạnh Để khỏa lấp khoảng trống sau giờ làm việc, mình – cũng giống như bao người trẻ khác – từng tìm đến thế giới ảo. Đã có giai đoạn mình lang thang qua đủ các nền tảng mạng xã hội và diễn đàn trực tuyến. Những tối muộn cô đơn, mình tải thử vài ứng dụng tìm người yêu miễn phí với hy vọng tìm được một tâm hồn đồng điệu. Thế nhưng, đời thực chẳng giống như những thước phim lãng mạn: • Đám bạn thân trong nhóm chat thường trêu đùa bảo tải mấy cái app gái hay dịch vụ ghép đôi thần tốc để giải khuây, nhưng lướt qua hàng trăm bức ảnh đại diện chỉnh sửa lộng lẫy, mình chỉ thấy sự mệt mỏi và cảm giác công nghiệp hóa cảm xúc. • Có những người nôn nóng muốn kết bạn hẹn hò có số điện thoại ngay từ câu chào đầu tiên, nhưng khi nhấc máy gọi thì cuộc trò chuyện chỉ xoay quanh những toan tính thực dụng, hoặc tệ hơn là những lời mời chào đầu tư tài chính trá hình. • Những hội nhóm mang danh nghĩa hẹn hò 4 phương ngập tràn những bài đăng tìm bạn ngắn hạn, những lời tán tỉnh rập khuôn copy-paste mà không hề có chút chân thành. • Cái thời mà chuyện kết bạn hen ho còn mộc mạc qua những dòng thư điện tử hay tin nhắn Yahoo dường như đã bị cuốn phăng bởi thuật toán ghép đôi siêu tốc. Sau những cuộc gặp gỡ chớp nhoáng không đầu không cuối, mình nhận ra một sự thật: Kết nối số quá dễ dãi đã làm mai một đi sự kiên nhẫn. Chúng ta dễ dàng quẹt trái để loại bỏ một con người chỉ vì một bức ảnh không vừa mắt, để rồi quên mất rằng tình cảm chân thành luôn cần thời gian gieo mầm và chăm sóc. 3. Học cách đối thoại với chính mình và trân trọng những điều mộc mạc Khoảng hai tháng trở lại đây, mình bắt đầu thay đổi lối sống. Mình gỡ bỏ hầu hết các ứng dụng hẹn hò vô bổ, hạn chế mở TikTok Shop vào ban đêm để tránh mua sắm bốc đồng những thứ không cần thiết. Thay vào đó, mình chọn cách bước ra ngoài đời thực nhiều hơn. Mỗi tuần, mình dành trọn vẹn một buổi tối cuối tuần không chạm vào laptop công việc. Mình chạy xe máy chầm chậm qua những con phố rợp bóng cây, ghé vào quán ốc quen thuộc đầu hẻm, hoặc ngồi uống ly trà đá vỉa hè cùng mấy anh em đồng nghiệp cũ. Những câu chuyện đời thường về giá xăng, chuyện lo thưởng Tết năm nay có bị cắt giảm hay không, chuyện gia đình ở quê... tuy bình dị nhưng lại ấm áp vô cùng. 4. Đôi dòng nhắn gửi cho những ngày sắp sang năm mới Năm 2023 sắp khép lại với biết bao thăng trầm. Kinh tế còn nhiều khó khăn, công việc của nhiều bạn có thể vẫn đang bấp bênh, nhưng mình tin rằng sau những đợt rung lắc của thời cuộc, chúng ta sẽ học được cách kiên cường hơn. Nếu tối nay bạn cũng đang ngồi một mình trong phòng, cảm thấy lạc lõng giữa những guồng quay công nghệ và deadline dồn dập, hãy thử tắt bớt những thông báo không cần thiết trên màn hình. Hãy gọi một cuộc điện thoại về cho bố mẹ ở quê, hoặc rủ đứa bạn thân đi dạo một vòng hít thở khí trời. Đừng để những thuật toán ảo điều khiển cảm xúc của bạn. Năm 2023 của anh em ZolaChat đã trôi qua như thế nào? Các bạn đã tìm thấy sự cân bằng cho công việc và chuyện tình cảm của mình chưa? Hãy để lại vài dòng tâm sự bên dưới nhé, mình luôn ở đây để lắng nghe.